Voegzand tegen onkruid werkt alleen goed als je de juiste variant kiest en het correct aanbrengt. Gewoon zand houdt onkruid nauwelijks tegen, maar speciaal onkruidwerend voegzand (ook wel polymeervoegzand of kiezelstofdichtmiddel genoemd) kan de groei in voegen flink verminderen. Toch zijn de ervaringen wisselend: sommige gebruikers melden dat ze na één jaar alweer volop onkruid zien groeien.
Wat is voegzand tegen onkruid?
Onkruidwerend voegzand is een speciaal zandmengsel dat de voegen tussen tegels of klinkers opvult. Het verschil met gewoon voegzand zit in de samenstelling. Onkruidwerend voegzand bevat bindmiddelen (zoals polymeren) die bij contact met water uitharden. Hierdoor wordt de voeg compact en laat het weinig ruimte voor zaadjes om te kiemen.
Er zijn globaal twee soorten op de markt. Het eerste type is polymeervoegzand, dat na bevochtiging uithardt tot een stevige, maar flexibele massa. Het tweede type is kiemremmervoegzand, dat een stof bevat die de kieming van zaden remt. Beide zijn bedoeld als preventieve maatregel: ze helpen het binnenwaaien en ontkiemen van onkruidzaad te beperken, maar ze verwijderen bestaand onkruid niet.
Werkt onkruidwerend voegzand echt?
De resultaten lopen uiteen. Op forums en in ervaringsberichten is te lezen dat mensen na een jaar alweer veel onkruid zien, ook na gebruik van speciaal onkruidwerend zand. Dit komt door een aantal praktische redenen. Als de voegen niet volledig zijn gevuld of als het zand niet goed is ingetrild, blijft er ruimte over waar onkruid toch kan kiemen. Ook waaiert er altijd nieuw zaad op het oppervlak neer, los van wat er in de voeg zit.
Polymeervoegzand werkt het best wanneer het goed uithardt. Dat vereist een droog oppervlak tijdens het aanbrengen en daarna voldoende beregening om de binding te activeren. Als dat niet correct verloopt, blijft het zand los en verliest het zijn effect snel. Op plaatsen met veel schaduw of vocht kan het zand ook oplossen of verzakken, waardoor er opnieuw ruimte voor onkruid ontstaat.
Kort samengevat: onkruidwerend voegzand vermindert de kans op onkruid, maar geeft geen garantie van jaren onkruidvrij. Wie een bestaande onkruidproblemen wil oplossen, heeft meer nodig dan alleen nieuw voegzand.
Hoe breng je voegzand tegen onkruid correct aan?
Een goede aanpak bepaalt voor een groot deel of het werkt. Volg deze stappen:
- Verwijder eerst al het bestaande onkruid volledig, inclusief wortels. Gebruik een voegkrabber of hogedrukreiniger.
- Laat de voegen goed drogen voor je begint. Vochtige voegen zorgen ervoor dat het zand niet goed hecht.
- Strooi het onkruidwerend voegzand royaal over het oppervlak en veeg het in de voegen. Gebruik een bezem en werk in meerdere richtingen.
- Trilplaat of rubbermal: gebruik een trilveger of trilplaat (met beschermmat) om het zand diep in de voegen te drukken. Dit is een stap die veel mensen overslaan, maar die het verschil maakt.
- Veeg het overschot weg van de tegels zodat er geen laagje op het oppervlak achterblijft.
- Bevochtig het geheel met een waterslang op sproeistand, niet met een straalkracht. Zo activeert de binding zonder het zand weg te spoelen.
- Laat het 24 tot 48 uur drogen voor je er overheen loopt.
Wanneer is voegzand niet genoeg?
Op plekken waar al jaren onkruid groeit, zijn de wortels soms diep in de ondergrond doorgedrongen. Nieuw voegzand lost dat niet op. Overweeg in dat geval ook een onkruiddoek of anti-worteldoek onder de bestrating bij een volledige herlegbeurt. Dat is ingrijpender, maar geeft op de lange termijn een beter resultaat.
Een andere optie is het regelmatig nabehandelen met een onkruidbrander of biologisch onkruidmiddel (op basis van azijnzuur of citroenzuur) op plekken waar toch weer wat groeit. Combineer dat met het jaarlijks bijvullen van de voegen, want voegzand slijt en krimpt in de loop van de tijd.
Voegzand kiezen: waar op letten?
Niet elk product is geschikt voor elke situatie. Let bij de aankoop op het volgende:
- Voegbreedte: smalle voegen (2 tot 5 mm) vragen om fijner zand dan brede voegen (5 tot 20 mm). Lees de verpakking goed.
- Polymeergehalte: hoe hoger, hoe steviger de binding. Producten met een hoger polymeergehalte zijn duurder maar duurzamer.
- Toepassingstemperatuur: de meeste producten mogen niet worden aangebracht onder 5 graden Celsius.
- Berijdbaar oppervlak: als er auto’s overheen rijden, heb je een product nodig dat bestand is tegen hogere belasting.
Voegzand tegen onkruid is een zinvolle maatregel als preventie, niet als oplossing achteraf. Breng het zorgvuldig aan, vul voegen jaarlijks bij waar nodig, en combineer het met regelmatig verwijderen van wat toch nog opkomt. Dan houd je de klusvracht het hele seizoen behapbaar.
