Emelten bestrijden in het gazon doe je het beste met biologische aaltjes, ook wel nematoden genoemd. Deze microscopisch kleine rondwormpjes dringen de larven van de langpootmug binnen en doden ze van binnenuit, zonder schade aan je gazon, andere dieren of het milieu. Hieronder lees je hoe je dit aanpakt, wanneer je het doet en wat je nog meer kunt doen als de schade al zichtbaar is.
Wat zijn emelten en hoe herken je ze?
Emelten zijn de larven van de langpootmug, het grote vliegende insect dat je ook wel “daddy longlegs” hoort noemen. De larven leven in de bovenste laag van de grond en vreten aan de wortels en onderste stengels van graspollen. Ze zijn grijs of groengrijs van kleur, worden tot ongeveer 4 centimeter lang en hebben geen poten. Je vindt ze door een stuk gazon iets los te trekken of door de bovenste grondlaag licht om te spitten.
De schade in je gazon is herkenbaar aan bruine, kale plekken die groter worden. Het gras laat gemakkelijk los omdat de wortels zijn doorgeknaagd. In het najaar en vroege voorjaar is de schade het duidelijkst zichtbaar. Vogels, zoals spreeuwen en merels, die druk pikken in het gras zijn ook een teken: ze zijn op zoek naar de larven.
Emelten bestrijden in het gazon met aaltjes
De meest effectieve manier om emelten in het gazon te bestrijden is met de aaltjessoort Steinernema feltiae, ook aangeduid als C-green aaltjes. Deze worden verkocht als kleipoeder dat je oplost in water en vervolgens over het gazon sproeit of giet. De aaltjes zoeken zelf de emelten op in de grond en doden ze binnen enkele dagen.
Gebruik aaltjes bij voorkeur in augustus, september of begin oktober. Op dat moment zijn de larven nog klein en zitten ze hoog in de bodem, vlak onder het grasoppervlak. Hoe jonger en kleiner de larven, hoe gevoeliger ze zijn voor de aaltjes. Later in het najaar zakken de larven dieper de grond in en zijn ze moeilijker te bereiken.
Let op de volgende voorwaarden voor een goed resultaat:
- De bodemtemperatuur moet minimaal 10 graden Celsius zijn.
- Maak het gazon voor en na het aanbrengen grondig nat. Aaltjes hebben vocht nodig om te bewegen.
- Breng de aaltjes aan in de avond of op een bewolkte dag, zodat ze niet uitdrogen door direct zonlicht.
- Gebruik ze binnen de aangegeven houdbaarheidsdatum op de verpakking.
Aaltjes zijn te koop bij tuincentra en online winkels. De exacte prijs verschilt per merk en hoeveelheid, maar voor een gemiddelde tuin van 25 tot 50 vierkante meter betaal je naar schatting ergens tussen de 10 en 20 euro (prijsniveau rond 2025).
Gazon herstellen na emeltenschade
Zodra je de emelten hebt aangepakt, kun je beginnen met het herstel van je gazon. Verwijder dood gras en mos, los de bodem licht op met een vork of verticuteermachine en strooi nieuw graszaad. Druk het zaad goed aan en houd de bodem vochtig totdat het gras goed gekiemd is. Bij grotere kale plekken kun je ook gebruik maken van grasrollen of grasmatten.
Extra bemesting in het voorjaar helpt het herstelde gazon sterker te maken. Een goed gevoed gazon herstelt sneller en is minder vatbaar voor vervolgschade.
Voorkomen van nieuwe emeltenplagen
Langpootmuggen leggen hun eieren bij voorkeur in vochtige, dichte graszoden. Je kunt de kans op een nieuwe plaag verkleinen door het gazon regelmatig te verticuteren en te beluchten. Een goed doorlatende bodem is minder aantrekkelijk voor eiafzetting. Maai het gras niet te kort, maar ook niet te lang: een snijhoogte van 4 tot 5 centimeter is een gezond midden.
Check je gazon elk jaar in augustus en september door op een paar plekken de bovenste grondlaag te bekijken. Als je per vierkante decimeter meer dan één of twee larven vindt, is preventief behandelen met aaltjes verstandig voordat de schade zichtbaar wordt.
Met aaltjes als biologisch middel, goed herstelwerk daarna en een beetje onderhoud houd je emelten in je gazon goed onder controle. Behandel op tijd, zorg voor een natte bodem en herhaal eventueel het jaar erna als de plaag terugkeert.
